Vì sao Gia Cát Lượng ngậm 7 hạt gạo khi qua đời để dọa Tư Mã Ý bỏ chạy?

Câu chuyện về cái chết của Gia Cát Lượng đã trở thành một điển tích nổi tiếng trong dân gian. Hậu nhân đến nay vẫn còn thắc mắc: Vì sao Gia Cát tiên sinh lại ngậm 7 hạt gạo sau khi chết? “Tam Quốc Diễn Nghĩa” hồi 104: “Rơi sao lớn, thừa tướng quy thiên; …
The post Vì sao Gia Cát Lượng ngậm 7 hạt gạo khi qua đời để dọa Tư Mã Ý bỏ chạy? appeared first on Đại Kỷ Nguyên.

Trương Phi dùng nghĩa khí cảm phục người, trí dũng song toàn khác xa điều bạn vẫn lầm tưởng

Một anh hùng thiên cổ, một đại tướng văn võ toàn tài nhưng lại bị người đời hiểu nhầm. Phải chăng đây chính là bởi sự dũng mãnh, ngàn người khó địch bề ngoài mà che đi mất một anh hùng trí tuệ hơn người ẩn nấp bên trong? Thực tế đã chứng minh, Trương …
The post Trương Phi dùng nghĩa khí cảm phục người, trí dũng song toàn khác xa điều bạn vẫn lầm tưởng appeared first on Đại Kỷ Nguyên.

Tào Tháo làm 2 câu thơ lưu danh thiên cổ, một lưu truyền trong giới kinh doanh, một được giới nghiện rượu yêu thích

Thời đại của Tào Tháo đã đi qua được gần 2000 năm nhưng những câu chuyện của “người đặc biệt” ấy vẫn khiến hậu thế không khỏi cảm khái, trầm trồ. 
Tào Tháo (155 – 220) là một ngôi sao sáng trên vũ đài lịch sử Trung Hoa, mưu trí hơn người, toàn tài văn võ, một tay chống giữ triều cương, bình định phản loạn, gây nền thái bình, đặt định thống nhất giang sơn.
Suốt hàng nghìn năm qua, đã có biết bao câu chuyện xung quanh Tào Tháo, người gọi ông là quân tử, kẻ cho ông là tiểu nhân, người hâm mộ, kẻ khinh ghét, thực là trăm nhà đua tiếng. Chuyện cũ nghìn năm phủ bụi, thật giả đôi khi khó tường. Hôm nay chúng tôi xin giới thiệu với quý độc giả hai câu thơ được lưu truyền ngàn năm thiên cổ của ông, một câu được lưu truyền trong giới nghiện rượu, một câu lại được lưu truyền trong giới doanh nhân. 
Câu thơ được người mê rượu thuộc lòng nghìn năm
“Hà dĩ giải ưu, duy dĩ Đỗ Khang” (Lấy gì giải sầu, duy chỉ có Đỗ Khang), “Đối tửu đương ca, nhân sinh kỷ hà” (Trước rượu nên hát, đời người bao lâu?). 
Đây chính là hai câu được trích trong bài thơ trứ danh “Đoản ca hành” của Tào Tháo, cũng là những câu thơ mà không biết bao nhiêu người dùng để “ép rượu” bạn bè hoặc giả mượn cớ để mình được thỏa thích uống rượu no nê! Đương nhiên, ý nghĩa của nó đôi khi bị người đời lạm dụng. Thực ra nội hàm bên trong sâu sắc khó lường. 
Bài thơ trứ danh “Đoản ca hành” của Tào Tháo nội hàm bên trong sâu sắc khó lường. (Ảnh: kienthuc.net.vn)
Theo sử sách, “Đoản ca hành” chính là bài thơ Tào Tháo sáng tác trong đêm tiệc khao chúng tướng trên thuyền trước trận Xích Bích. Bài thơ thể hiện hùng tâm, tráng chí mong muốn thống nhất Trung Nguyên của Tào Tháo, vừa bi thương lại vừa khảng khái, tỏ nỗi niềm ưu tư vì đại nghiệp chưa thành của người anh hùng khi tuổi đã xế chiều. “Đoản ca hành” còn là khát vọng chiêu tập hiền tài trong thiên hạ về trợ vai giúp sức gây dựng cơ nghiệp, mang lại ấm no, bình an cho mảnh đất Trung Hoa.
Câu thơ giới doanh nhân coi là lời khích lệ
Ngoài “Đoản ca hành”, Tào Tháo còn có một bài thơ nổi tiếng khác tên là “Quy tuy thọ” (Rùa tuy già), viết khi ông đã 63 tuổi. Trong bài có một câu thơ rất đặc sắc, thể hiện rõ hùng tâm bất khuất của Tào Tháo là: “Lão ký phục lịch, chí tại thiên lý“, tạm dịch là “Ngựa già trong chuồng, chí ngoài ngàn dặm“.
Câu thơ đã thể hiện khí phách bất khuất của Tào Tháo, người già mà chí không già. Nó đã trở thành câu danh ngôn bất hủ mà ai ai cũng biết. Đặc biệt, rất nhiều doanh nhân vẫn thường nhắc tới nó để khích lệ bản thân mình những lúc gặp gian nan, sóng gió khi tuổi đã ngả bóng hoàng hôn.
Quy tuy thọ
Thần quy tuy thọ
Do hữu cánh thì
Đằng xà thừa vụ
Chung vi thổ hôi
Lão ký phục lịch
Chí tại thiên lý
Liệt sĩ mộ niên
Tráng tâm bất dĩ
Doanh súc chi kỳ
Bất đãn tại thiên
Dưỡng di chi phúc
Khả đắc vĩnh niên
Hạnh thậm chí tai!
Ca dĩ vịnh chí
Dịch nghĩa: 
Thần quy tuy thọ
Cũng phải lìa đời
Rắn bay cỡi gió
Cũng về cát bụi
Ngựa già trong chuồng
Chí ngoài ngàn dặm
Anh hùng bóng xế
Chí vẫn không sờn
Đời người dài ngắn
Chẳng hẳn do trời
Dưỡng tâm dựng phúc
An cảnh lão niên
May mắn lắm thay!
Cất lời ca hát
Đây là bài cổ thi tứ ngôn, giản dị, thông qua những so sánh mộc mạc, ngắn gọn, hàm súc đã nói lên khí phách hào hùng, tráng kiện của Tào Thào năm xưa, qua đó mà khích lệ bản thân luôn giữ vững tinh thần tiến thủ. “Thần quy tuy thọ, do hữu cánh thời. Đằng xà thừa vụ, chung vi thổ hôi”. Thần quy tuy là trường thọ nhưng có lúc cũng phải lìa đời. Rắn bay tuy có thể cưỡi mây vượt gió, nhưng cũng có ngày trở thành tro bụi. 
Bài thơ là một tiếng nói đầy lạc quan. Tuy biết rõ đời người hữu hạn và kẻ anh hùng nào rồi cũng về với cát bụi nhưng ý chí không sờn, vẫn trường tồn cùng tuế nguyệt để tiến về phía trước mà thoả nguyện giang sơn đại nghiệp. 
Tào Tháo Nam hạ, chinh phạt Giang Đông vào những năm đã ngoài 50 tuổi. Người ta nói “Ngũ thập tri thiên mệnh” (50 tuổi biết mệnh trời). Tào Tháo cũng biết mệnh Trời là thiên hạ chia ba, nhưng chí khí của một người anh hùng không cho phép ông lùi bước, vẫn phải quyết một trận đại chiến ở bên bờ Trường Giang.
Tào Tháo cũng biết mệnh Trời là thiên hạ chia ba, nhưng chí khí của một người anh hùng không cho phép ông lùi bước, vẫn phải quyết một trận đại chiến ở bên bờ Trường Giang. (Ảnh: esports.vn)
Đến năm 211, khi đã 56 tuổi, Tào Tháo vẫn còn đích thân cầm quân đánh Mã Siêu, chinh phạt Tây Lương xa xôi nghìn dặm. Năm 60 tuổi, Tào Tháo vẫn không chịu già, tiếp tục dẫn quân vào Đông Xuyên bình Trương Lỗ, chiếm lấy một dải Hán Trung. Cả cuộc đời Tào Tháo là chinh chiến trên yên ngựa. Tính ra trước sau ông đã cầm quân đánh dẹp thiên hạ suốt hơn 30 năm, đạp bằng hết các thế lực chư hầu: dẹp Khăn Vàng, diệt Lã Bố, đánh Trương Tú, đuổi Lưu Bị, thảo Viên Thuật, phạt Viên Thiệu, lấy Kinh Châu, bình Mã Siêu, thu hàng Trương Lỗ.
Tào Tháo là một người văn tài võ lược. Ngoài sự nghiệp điều binh khiển tướng hiển hách, tài cao bát đẩu ra thì con đường văn chương của ông cũng hết sức hoa lệ, mĩ diệu. Những sáng tác của ông vô cùng phong phú, ngoài những bài thi phú ra, ông còn có 1 cuốn “Gia truyền”, 10 cuốn “Ngụy chủ tấu sự”, “Ngụy Võ tứ thời thực chế”, 30 cuốn “Ngụy Võ Đế tập”, 10 cuốn “Ngụy Võ Hoàng Đế dật tập”, 10 cuốn “Ngụy Võ Đế tập tân soạn”, 1 cuốn “Ngụy Đế tập bổn”, 3 cuốn “Ngụy Đế tập biên tập bổn”, 9 cuốn “Ngụy Võ Đế lộ bố văn” và còn rất nhiều sách bị thất lạc. Hiện nay chỉ còn khoảng 150 tập đa số là đều là sách giáo dục, số ít là thư biểu. 
Tào Tháo, Gia Cát Lượng, Chu Du, Lưu Bị và Tôn Quyền, 5 nhân vật anh hùng, mỗi người đều mang một vai diễn, một sứ mệnh cho riêng mình trên vũ đài lịch sử, đặt định cho nhân loại chuẩn mực đạo đức làm người. Ở đây chính là sự đặt định nội hàm của chữ “Nghĩa”, vì hậu thế mà lưu lại biết bao câu chuyện truyền kỳ thiên cổ. 
Tây Phong – Văn Nhược

Xem thêm:

Tư Mã Ý rốt cuộc có bị mắc lừa Khổng Minh trong ‘Không thành kế’?

Lâu nay, khi bị đặt cạnh một Gia Cát Khổng Minh hào quang chói lòa, Tư Mã Ý vốn không được đánh giá đúng thực lực. Nhưng một người ẩn mình suốt mấy chục năm, một ngày vùng dậy đoạt quyền lớn, thu cả giang sơn họ Tào về tay ắt không phải kẻ tầm thường. 
“Không thành kế”
“Không thành kế” là một mưu lược nổi tiếng cổ kim, được Gia Cát Lượng đưa lên thành huyền thoại trong trận chiến Nhai Đình với quân đội Tào Ngụy, dẫn đầu là Tư Mã Ý. Năm 228, trong lần Bắc phạt thứ nhất, Gia Cát Lượng kéo quân ra Kỳ Sơn, muốn chiếm lấy Nhai Đình, vốn là huyết mạch trên con đường vận lương từ đất Thục sang.
Mã Tốc, một thủ hạ thân tín, theo Gia Cát Lượng học binh pháp nhiều năm, xin ra trấn thủ ở Nhai Đình. Nhưng Tốc vốn chỉ là kẻ “bàn việc quân trên giấy”, hoàn toàn không phải là đối thủ của Tư Mã Ý. Quả nhiên, Mã Tốc thất thủ, suýt nữa mất mạng, quân sĩ hao tổn, đánh mất Nhai Đình.
Sau khi mất đi điểm chốt huyết mạch này, Gia Cát Lượng buộc phải thu nhặt binh mã, trở về nước Thục. Trước đó, ông đến Tây Thành vận chuyển nốt 20 vạn thạch quân lương còn lại. Trong tay Gia Cát Lượng lúc đó chỉ có khoảng 2000 quan văn và 500 lính kỵ mã của Quan Hưng.
Tư Mã Ý mang 15 vạn đại quân đuổi kíp đến nơi. Gia Cát Lượng để ngỏ cổng thành, như có ý mời quân Tư Mã Ý vào, lại thân mình lên thành, bình thản gảy đàn. Tư Mã Ý nghi hoặc, không dám tiến vào vì sợ mai phục. Sau đó, khi dừng lại một chút nghe tiếng đàn Khổng Minh, Tư Mã Ý lẳng lặng cho quân rút về.
Tư Mã Ý mang 15 vạn đại quân đuổi kíp đến nơi. (Ảnh: blog.naver.com)
“Tam Quốc diễn nghĩa” mô tả rằng Tư Mã Ý sợ Khổng Minh đến nỗi cắm đầu bỏ chạy, trên đường đi còn trúng mai phục. Sau này, khi biết trong thành chỉ có một ít quân mã, Tư Mã Ý còn tấm tắc khen mãi, tự nhận tài mình không bằng Khổng Minh.
Nhưng liệu có phải Tư Mã Trọng Đạt thực sự sợ Khổng Minh đến thế? Sự thật chưa hẳn là vậy. Cuộc đối đầu ở Tây Thành giữa hai nguyên soái ẩn chứa rất nhiều huyền cơ “ý tại ngôn ngoại” (ý ở ngoài lời). Tư Mã Ý lão luyện chiến trận, làu thông binh pháp, chẳng lẽ không nhận ra được quỷ kế của Khổng Minh? Hơn nữa, trong tay ông lúc đó có hơn 15 vạn nhân mã, trong một góc Tây Thành nhỏ như lỗ mũi giả sử có phục binh thì cũng nào có sợ gì?
Tư Mã Ý trầm ngâm nghe tiếng đàn của Khổng Minh rồi lặng lẽ rút lui chẳng qua là đã nhận ra được ý vị bên trong. Khổng Minh để ngỏ cổng thành, ngồi trên thành thư thái đánh đàn chính là không còn sợ hãi chuyện sinh tử nữa. Tư Mã Ý không khỏi kinh ngạc rồi nhận ra chính mình cũng không thể xuống tay với Khổng Minh.
Tư Mã Trọng Đạt phò tá 3 đời nhà Ngụy, từ Tào Tháo đến Tào Phi, Tào Duệ, công cao uy dày, là trọng thần nguyên lão, tất không tránh khỏi gièm pha và nghi kỵ. Nay nếu lập công to, giết được Khổng Minh tất là công cao lấn chủ, là đích ngắm của mọi mũi tên. Cái lý “được chim quên ná, được cá quên nơm”, “được thỏ giết chó săn” xưa nay chưa bao giờ sai chạy, Tư Mã Ý khó mà thoát khỏi số kiếp.
Tư Mã Ý trầm ngâm nghe tiếng đàn của Khổng Minh rồi lặng lẽ rút lui chẳng qua là đã nhận ra được ý vị bên trong. (Ảnh: boards.fireden.net)
Hơn thế, nếu Khổng Minh không còn nữa, nước Ngụy không còn mối lo thì vai trò của Tư Mã Ý lại càng mờ nhạt hơn. Chỉ bằng đó lý do cũng đủ khiến Tư Mã Ý không dại dột đánh vào thành. Tư Mã Ý trước sau luôn là người phòng thủ. Khổng Minh đến thì ông xây lũy, lập doanh thủ vững, cũng chẳng phải cố công đuổi cùng giết tận Khổng Minh làm gì.
Vai trò của gia tộc Tư Mã ở nước Ngụy
Ai đọc “Tam Quốc diễn nghĩa” có lẽ đều biết vào cuối thời Tam Quốc, gia tộc Tư Mã đã thuận tay đoạt quyền từ Tào gia. Khởi nguồn là việc Tư Mã Ý lừa lấy binh quyền của Tào Sảng rồi đến việc hai con của ông là Tư Mã Sư và Tư Mã Chiêu chuyên quyền, lấn ép Ngụy đế. Cuối cùng, Tư Mã Viêm (con trai Tư Mã Chiêu) ép Ngụy đế Tào Hoán nhường ngôi, chính thức lập nhà Tây Tấn, mở ra cơ nghiệp đế vương cho họ Tư Mã. 
Giả sử thời Tam Quốc phân tranh không có sự tham dự của gia tộc Tư Mã thì đoạn cuối của bộ phim truyền kỳ hấp dẫn ấy sẽ ra sao? Thiên hạ rốt cuộc về tay ai? Phải chăng lại có kỳ nhân dị sĩ ẩn mình nơi thôn dã xuất hiện như Gia Cát Lượng rời Long Trung ngày trước, mở ra thế chia 3 thiên hạ?
Nhưng chưa vội nói đến người khác làm gì, bản thân Tư Mã Ý là thầy của Tào Phi. Chỉ cần một điểm này đã nói lên nhiều điều. Nếu không có Tư Mã Ý, liệu Tào Phi có được nối quyền kế vị Tào Tháo làm Ngụy vương để sau này xưng đế không? Có thể có nhưng cơ hội là không nhiều so với việc được Tư Mã Ý trợ sức đắc lực. 
Nếu không có Tư Mã Ý, liệu Tào Phi có được nối quyền kế vị Tào Tháo làm Ngụy vương để sau này xưng đế không?(Ảnh: xcnnews.com)
Nếu Tào Phi không được nối nghiệp thì quyền lớn nhà Ngụy rơi vào tay ai? Rất có thể người được thừa kế là Tào Chân, một tướng lĩnh rất được lòng, lại có quan hệ dây mơ rễ má với Tào Tháo. Nếu Tào Chân cầm quyền thì nước Ngụy sớm đã không thể tồn tại. Tào Chân vốn không đủ sức và đủ gan to dám cướp ngôi nhà Hán như Tào Phi.
Vậy con thứ hai của Tào Tháo là Tào Thực thì sao? Cũng không có gì khả quan lắm! Tào Thực mê phong hoa tuyết nguyệt, rượu thơ đối ẩm, căn bản chán ghét chuyện chính trị, đấu đá tranh giành, lên nắm quyền thì tám chín phần mười là mang cơ đồ Tào gia đổ xuống sông biển. Do vậy nói không có Tư Mã Ý thì không có giang sơn nhà Ngụy vững mạnh như vậy hẳn cũng không có gì quá.
Mà Tư Mã Ý là người thế nào? Khách quan mà nói, về trí tuệ, Trọng Đạt không hề kém cạnh Gia Cát Khổng Minh là bao. Nếu không có gia tộc Tư Mã, thế cân bằng của cục diện Tam Quốc cũng không còn. Bởi sau khi Chu Du chết, Đông Ngô đã không còn một Đại đô đốc đủ tài cán và có hùng tâm tráng chí thống nhất thiên hạ nữa. Lỗ Túc, Lã Mông hay Lục Tốn sau này chỉ làm tròn vai, giỏi về phòng thủ. Trong khi đó nước Thục ở phía Tây thì như cá gặp nước, có Gia Cát Khổng Minh cúc cung tận tụy phò tá Hậu chủ Lưu Thiện, bình định Nam Man, chỉ chực chờ ngày đánh vào Trung Nguyên, thu hồi hai kinh, trùng hưng Hán thất.  
Nếu không có một Tư Mã Ý túc trí đa mưu, đầy đủ thủ đoạn, hiểu binh pháp, giỏi quyền biến liệu ai là người có thể ngăn cản nước Thục đây? Khi ấy, thế chân vạc Tam Quốc có thể sớm đã đổ vỡ, lịch sử sẽ khuyết đi một vở diễn cực kỳ quan trọng vậy.
Trên vũ đài chính trị những năm cuối thời Đông Hán, gia tộc Tư Mã dốc toàn lực phò tá Tào Ngụy, xứng đáng là trung thần. Do thanh thế của Tư Mã Ý quá lớn nên đã lấn át hết hình tượng của những người khác trong gia tộc. Trên thực tế, gia tộc Tư Mã ai cũng đều có tài học và có lựa chọn riêng. Với thế lực to lớn ấy của họ Tư Mã, giả như thế cục Tam Quốc trở thành Tứ Quốc, thiên hạ không phải chia ba mà là chia bốn thì quả thật khó mà nói được rằng ai mới là thế lực mạnh nhất, ai có thể vượt qua được họ Tư Mã.
Trên vũ đài chính trị những năm cuối thời Đông Hán, gia tộc Tư Mã dốc toàn lực phò tá Tào Ngụy, xứng đáng là trung thần..(Ảnh: vietnewspro.com)
Lại nói về Tư Mã Chiêu, con trai Tư Mã Ý, là trợ lý, đồng thời cũng chính là học trò của cha mình. Bao năm tháng bên cạnh cha, Tư Mã Chiêu cũng đã học được không ít tài trí, quyền biến, mưu mô, thủ đoạn. Tư Mã Chiêu về binh pháp không giỏi như Tư Mã Ý, có lần thua Khương Duy đến suýt bỏ mạng nhưng về chính trị lại tỏ ra mình là một tay lão luyện. Tư Mã Chiêu dần dần lấn quyền vua, xây dựng vây cánh, cậy có công diệt Thục, ép Ngụy đế phong cho mình làm Tấn Công rồi Tấn Vương. Trong cuộc đời chính trị của Tư Mã Chiêu, người ta nhác thấy có điều gì đó rất tương tự Tào Tháo, nhất là cả hai không trực tiếp lên ngôi Hoàng đế mà đều để lại cơ nghiệp cho con mình. 
Cho nên, ngẫm kỹ lại mà nói, nếu không có gia tộc Tư Mã thì thời Tam Quốc sẽ mất đi rất nhiều màu sắc, cũng không có lắm chuyện thị phi nhường ấy. Sau khi Tào Tháo qua đời, thực lực của Ngụy quốc giảm sút rất nhiều, các quân chủ về sau gần như không có ai đủ hùng tâm tráng chí để dựng thành đại nghiệp mà chỉ lo làm sao giữ gìn được cơ nghiệp. Nhất là khi một Gia Cát Lượng đầy tài trí vẫn đang dốc lòng phò tá Lưu Thiện, Ngụy quốc nếu thiếu nhà Tư Mã thì căn bản không phải là đối thủ của Thục quốc. 
Bởi vậy, nếu lịch sử không có vai diễn Tư Mã Ý thì có thể nước Thục sẽ thống nhất thiên hạ. Hoặc giả sẽ có một thế lực khác nổi lên nắm lấy thiên thời. Lịch sử nói chung không có chữ nếu, mọi chuyện chính là đều do ý Trời an bài. Gia Cát Lượng thông minh tuyệt luân, đoán việc như Thần, nhìn được những việc về sau cả nghìn năm, lẽ nào không biết rằng nhà Thục phải mất, thiên hạ phải về tay họ Tư Mã? Hà cớ gì ông còn phải tận tụy, cúc cung, đến chết còn hận chưa hoàn thành đại nghiệp làm vậy? Cũng bởi vì ý Trời khó cải, sức người khôn chống lại thiên mệnh vậy. 
Trong dòng sông dài của lịch sử, có biết bao tên tuổi anh hùng đã vùi lấp dưới những lớp sóng cồn cuồn cuộn. Câu chuyện hôm qua đã phủ lên lớp bụi hoang phế, rong rêu. Mạn đàm đôi dòng, chỉ là muốn hầu chuyện cùng độc giả trong lúc trà dư tửu hậu vậy.
Minh Vũ – Văn Nhược

Xem thêm: